Door: Team Mensenlinq in In memoriam

Wegbereider voor de vrede en eigenzinnig.

Oorlog kent alleen maar verliezers, zei de Groninger polemoloog Hylke Tromp. Hij zette zich zijn leven lang in voor de vrede en nam daarbij geen blad voor de mond, hij overleed hij op 85-jarige leeftijd

Waarschijnlijk had Hylke Tromp het helemaal niet zo’n goed idee gevonden: een stuk over hemzelf. ‘Waar ik vandaan kom, hoe ik in elkaar zit, is niet belangrijk’, zei hij in de jaren tachtig tijdens een radio-interview met Joop van Tijn. De zaak; daar ging het hem om. De noodzaak te doorgronden wat oorlog veroorzaakt, en wat de voorwaarden zijn voor vrede.

Als hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen en directeur van het Gronings Polemologisch Instituut was hij een begeesterd analist en aimabel leermeester die zijn visie geenzins onder stoelen of banken stak. Oorlog, zei hij, kent alleen maar verliezers.

Hij was gefascineerd door de Eerste Wereldoorlog die, zo meende hij, in het bijzonder de zinloosheid van de oorlog illustreerde. Geregeld nam hij zijn studenten, maar ook vrienden mee naar de slagvelden rondom Ieper.

Fantastisch verteller

Vriend Dick Dalmolen, toenmalig hoofdredacteur van Nieuwsblad van het Noorden , herinnert zich zo’n bezoek. ,,Hij was een fantastisch verteller. Dan dook hij met ons een bosschage in waar een hut verscholen lag en vertelde dat Hitler daar als korporaal zou hebben verbleven.’‘

,,En dat 1 kilometer verderop een jonge majoor uit Engeland was gelegerd die Winston Churchill heette. Bijna te mooi om waar te zijn. Maar ik heb het later opgezocht en het klopte: daar hadden die twee mannen inderdaad tegenover elkaar gelegen.’’

Hylke Wybe Tromp werd in 1935 geboren in Sneek, als oudste zoon in een katholiek gezin met drie kinderen. Zijn vader dreef een fotowinkel annex drogisterij en legde als enthousiast fotograaf/filmer een aantal Elfstedentochten vast.

Hij had ambities voor zijn kinderen: stuurde ze naar het gymnasium omdat dat moeilijker, dus beter zou zijn. Hylke, Bart en zus Greetje zouden allen sociologie studeren. Tromps negen jaar jongere broer Bart, in 2007 overleden, werd, naast hoogleraar, een bekend auteur en PvdA-ideoloog.

Het was een beschutte jeugd in Sneek, zo vertelden beide broers in voornoemd radio-interview; in het gezin werden meningsverschillen nimmer met de vuisten, maar altijd met woorden beslecht.

Navo-staarders

Tromp kwam na zijn studie in Nijmegen in 1964 terecht bij het Polemologisch Instituut, opgericht door Bernard Röling, die hij in 1979 opvolgde als directeur. Het waren de jaren waarin de Koude Oorlog de wereldagenda domineerde.

Tromp schreef in 1974 een boek De Navo-staarders; de bewapeningspolitiek voor arbeiders verklaard , dat veel aandacht genoot. Hij vond dat Nederland uit de Navo moest.

Dit gedachtegoed werd niet door iedereen gedeeld. RUG-hoogleraar Hans Renner, tijdens de Praagse Lente in 1968 uit het toenmalige Tsjecho-Slowakije naar Groningen gevlucht, wreef zich destijds in de ogen.

,,Ik had de Sovjet-Unie als totalitair systeem aan den lijve ondervonden. Toen werd ik in Nederland geconfronteerd met Hylke Tromp. Zijn idee-fixe was dat Rusland de westerse ontwapening zou volgen en de vrede zou intreden. Ik heb altijd betreurd dat hij dat zo zag. Maar veel mensen zagen in hem toen een vredesapostel. En hij bewandelde die weg naar de vrede eigenzinnig.’’

Intrigerende man

Toen in 1990 het IJzeren Gordijn werd ontmanteld, was het met de Koude Oorlog gedaan. ,,Binnen enkele jaren draaide hij 180 graden om’’, zegt Renner.

,,Toen de Sovjet-Unie regionale conflicten kreeg, vond hij dat de Navo in moest grijpen. Een compleet andere benadering door dezelfde Hylke Tromp. Wat hem siert, is dat hij die denkfout altijd heeft erkend. Hij was niet dogmatisch. Een intrigerende man. Hij verdient een biografie.’’

Tromp schreef columns voor de DGP-kranten die vaak fel van toon waren. Hij had liever dat mensen zich opwonden over zijn stukken, zei hij, dan lázen ze ze tenminste.

Internationale veiligheid

In 1993 kreeg hij de leerstoel Internationale Veiligheid aan de RUG, nadat het Polemologisch Instituut was opgeheven. Hij richtte zijn aandacht op de burgeroorlog in Joegoslavië, waar hij directeur werd van het Center for International Studies in Dubrovnik.

Hij maakte een veelbekeken documentaireserie over de oorlog voor de VPRO en zorgde er samen met Dick Dalmolen, journalist Kees Wiese, Nieuwsblad -hoofdredacteur Ton Schuurmans, en hoogleraren Doeko Bosscher en Hans Renner voor dat de RUG een eigen opleiding journalistiek kreeg.

Tromp, inmiddels gescheiden van zijn eerste vrouw Ineke Stoffers, met wie hij zoon Bart en dochter Irene kreeg, ontmoette in Kroatië zijn tweede vrouw, onderzoekster Nena Vrkic en verhuisde met haar naar Den Haag. Ze kregen twee kinderen: dochter Mara en zoon Hylke.

In 2000 ging hij met pensioen, maar kampte met afnemende gezondheid na een serie kleine hersenbloedingen. Hylke Tromp, eigenzinnig wegbereider voor de vrede, overleed zondag 14 februari.

Bron Leeuwarder Courant. Geplaatst 3-3-2021

Vond je dit een nuttig artikel? Deel het:



herinerhen
HerinnerHen Blijvend in herinnering

We willen hen die we moeten missen blijven herinneren. Met een HerinnerHen houdt u het verhaal van uw overleden dierbare levend. Mensenlinq plaatst hun verhaal en foto in een dag- of weekblad en ook op de site van Mensenlinq.

Uitvaart Cake of champagne na de uitvaart?

Cake of champagne na de uitvaart?
Wat zijn de alternatieven en trends.

Nieuws Oud-Ajacied en oud-international Wim Suurbier (75) overleden

Wim Suurbier is op 75-jarige leeftijd overleden. De oud-Ajacied lag al sinds eind april op de intensive care van het VU medisch centrum in Amsterdam.

Rouw LIEFDE IS VRIJ ZIJN…. TE VLIEGEN AL IS HET MAAR EEN PAAR SECONDEN

Gebroken zit ze voor me. Uit iedere porie ademt ze verdriet. Maar tussen de tranen die vrijwel onafgebroken over haar wangen rollen, zie ik het vuur in haar ogen. Een vuur dat de niet aflatende liefde voor haar zoon weerspiegelt. ‘Zijn dood is één grote vergissing’, zegt ze. ‘Ik heb begrip voor zijn daad; ik weet waar het vandaan komt…. Maar ik weet ook dat het voorkomen had kunnen worden. Ami had niet hoeven sterven…’

Erick Morillo
Nieuws I Like To Move It-dj Erick Morillo overleden.

Dj en muziekproducer Erick Morillo is op 49-jarige leeftijd overleden. De artiest werd wereldberoemd met de megahit I Like To Move It uit 1993. Het nummer, dat hij uitbracht onder de artiestennaam Reel 2 Real, stond overal ter wereld wekenlang op de eerste plek van de hitlijsten. In Nederland ging de single in mei 1994 vier weken […]

Rouw Verdergaan na het overlijden van mijn moeder

Hoe moest ik verder met mijn leven, na het verlies van mijn moeder. Les 1 in rouwverwerking die ik leerde na het overlijden van mijn moeder: ,,Praat erover.” Dat was wat de pastoor mijn vader, broer en mij op het hart drukte, de avond voor de uitvaart Les 2 in rouwverwerking die ik leerde na […]

In memoriam Zigeunerin Annie Emmerink (1942-2019) uit Emmen, de Bernadette van Drenthe

Annie Emmerink heette ze, maar veel meer mensen kenden haar als Annie van ‘t kappeltje. Bij haar woonwagen op het woonwagenkamp in Emmen werd eind 2002 een kapel gebouwd. Niet lang daarna kwam bisschop Eijk langs om het gebouwtje en het Mariabeeld in te zegenen.

Nieuws Judoka Ilona Lucassen overleden

Judoka Ilona Lucassen is op 23-jarige leeftijd overleden. Dat maakt de Nederlandse jubobond (JBN) bekend.

herinerhen
HerinnerHen Bertus Bosch

Vlak voordat z’n vrouw Anna stierf leerde zij hem nog eten koken. Samen liepen ze nog één keer het bospad langs…daarna overleed ze. Hij miste haar.

Nieuws Advocaat Derk Wiersum op straat doodgeschoten in Amsterdam

De advocaat van kroongetuige Nabil B. is vanochtend in de straat in Amsterdam waar hij woont vermoord. Het gaat om de 44-jarige Derk Wiersum, zo bevestigen bronnen binnen politie en justitie .