Door: Team Mensenlinq in In memoriam

Klaas Ritsema, verzamelaar en ‘buswonder van Nederland’

Tijd van Leven beschrijft het gepasseerde bestaan van mensen met een bijzonder verhaal. Zoals Klaas Ritsema (1956-2019), verzamelaar en ‘buswonder’.

Klaas Ritsema was een verzamelaar. Een deel van de collecties werd tentoongesteld in zijn Radio- en Speelgoedmuseum in Onstwedde, maar ook zijn woning stond tjokvol, evenals zes garageboxen. In de eerste opruimronde na zijn overlijden haalden zus Wiesje (1959) en haar man Nick von Dincklage (1958) met veel hulp zo’n 150 verhuisdozen aan spullen uit de flat. ,,Toen we de volgende keer binnenstapten kon je niet zien dat er iets weg was.’’

Hij overleed in mei van dit jaar op 62-jarige leeftijd aan kanker. Aan welke soort is onduidelijk gebleven. Klaas Ritsema had autisme en mede daardoor angst voor ziekenhuizen en dokters. Omdat hij niet behandeld wilde worden, hoefde onderzoek ook niet. Hij zei: ,,Waarom moet ik weten wat het is? Ik doe er toch niks aan.’’

De ziekte met de grote K

Wiesje: ,,In oktober 2017 bleek dat er iets mis was. In het begin wilde Klaas er niets van weten. Beetje bij beetje kwam het besef dat het echt fout zat. Uiteindelijk praatte hij er open over met mensen en omschreef het als: ‘de ziekte met de grote K, maar het is geen kiespijn’. Hij vond het jammer dat zijn leven vroeg eindigde, maar er was ook berusting.’’

Hoewel dat evenmin is gediagnosticeerd, had hij alle kenmerken van autisme. Wiesje: ,,Psychologen die op bezoek waren in het museum merkten het op en toen ik een boek kocht, over hoe er mee om te gaan, was het één brok herkenning.’’

Zijn jeugd was, mede door zijn aandoening, moeilijk. Een deel ervan brachten ze door in Nieuwe Pekela. De ouders van Klaas en Wiesje scheidden op latere leeftijd. Na de lagere school maakte hij de LTS af en zij de Havo.

Scheper Ziekenhuis

Wiesje kreeg een baan in het Scheper Ziekenhuis en ging al vroeg op kamers in Emmen. Klaas en moeder Ali verhuisden in 1980 naar Stadskanaal. Toen zij in 1995 eveneens naar Emmen verkaste bleef hij er wonen. Ali was overbezorgd en kwam geregeld controleren, maar Klaas redde zich prima.

Hij werd in 1985 werkloos, ging reizen en trok met de bus Nederland door. Door die tripjes kende hij, gezegend met een fenomenaal geheugen, bijna alle routes, van Groningen tot Maastricht.

Informatiepunt Gado

Wiesje: ,,Voor de Gado, de toenmalige Groningse busmaatschappij, werd hij informatiepunt. Mensen belden hem, of stuurden een brief. Hij schreef de gewenste routes uit en stuurde dat op. Er volgden ook adviezen als: u moet daar niet tot het eindpunt want de verbinding met de volgende lijn is slecht. Als u twee haltes eerder uitstapt, kunt u daar overstappen. Dat is zelfs een half uur korter.’’

Klaas werd er zo bekend mee dat mensen post aan hem adresseerden met ‘Het buswonder van Nederland’, of ‘De Allesweter van het Busvervoer’, met alleen Stadskanaal erbij. Nadat hij op tv was geweest bij Veronica stond op een envelop zelfs ‘Aan de man die te zien was in het programma De brieven kwamen allemaal aan. Nationale Ideeënbus’.

Een eigen museum

Zijn droom was een eigen museum en na een periode bij het Verzamelmuseum in Veendam regelde Wiesje in 1996 ruimte voor hem in een oude muziekschool in Emmen. Er kwam een stichting ter ondersteuning, echter: de kosten bleken toch te hoog en twee jaar later sloten de deuren weer.

Met behulp van toenmalige wethouder Jan-Willem van de Kolk van de gemeente Stadskanaal opende in 2000 zijn Radio- en Speelgoedmuseum aan de Boslaan in Onstwedde, in een ‘soort Hans en Grietje-huisje’, de voormalige kinderopvang.

Zijn lust en zijn leven

Klaas Ritsema creëerde er een eigen wereld. Wiesje: ,,Wij ondersteunden hem en er was hulp van een groepje vrijwilligers. Met name Wubbe en Janneke Veldhuis hebben veel voor hem en zijn museum betekend. Klaas was apetrots op het museum. Echt zijn lust en zijn leven. De enige frustratie was dat het niet drie keer zo groot kon zijn.’’

Spijtig was ook dat het twintigjarig bestaan niet werd gehaald. Met het verscheiden van Klaas kwam er een einde aan het museum.

‘Hij begon echt te praten’

Na het overlijden van Ali, in 2015, hadden Wiesje, Nick en Klaas intensief contact. Ze belden twee keer per dag en maakten in zijn laatste jaar veel tripjes. Naar restaurants, het vliegveld van Rotterdam, de haven. Hij vond het geweldig, begon echt te praten en toonde emoties.

Wiesje: ,,Het leven is voor hem niet altijd gemakkelijk geweest, maar we hebben het mooi kunnen afronden. Het was goed zo. Hij had een droom en met die droom heeft hij ook anderen blij gemaakt.’’

Vond je dit een nuttig artikel? Deel het:



herinerhen
HerinnerHen Blijvend in herinnering

We willen hen die we moeten missen blijven herinneren. Met een HerinnerHen houdt u het verhaal van uw overleden dierbare levend. Mensenlinq plaatst hun verhaal en foto in een dag- of weekblad en ook op de site van Mensenlinq.

Uitvaart Cake of champagne na de uitvaart?

Cake of champagne na de uitvaart?
Wat zijn de alternatieven en trends.

In memoriam Met het overlijden van Hieke de Hullu komt een einde aan de twee-eenheid

Tijd van Leven beschrijft het gepasseerde bestaan van mensen met een bijzonder verhaal. Vandaag Hieke de Hullu (1933-2019) uit Oosterhesselen.

Uitvaart ‘Door uitvaartfoto’s voelen mensen zich meer verbonden’

Herinneringen vervagen door de tijd. Foto’s houden deze scherp. Dat is volgens Gerda Wesselius uit Stiens één van de waarden van uitvaartfotografie. ,,Uitvaartfoto’s krijgen later voor nabestaanden ook meer betekenis. Je ziet ze en dan denk je: dit hebben we samen doorleefd, we zijn hierdoor met elkaar verbonden.”

Nieuws Medestrijder van Nelson Mandela overleden

Een medestrijder van de Zuid-Afrikaanse antiapartheidsactivist Nelson Mandela is overleden. De op 95-jarige leeftijd gestorven Andrew Mlangeni was in 1963 samen met Mandela en anderen tot levenslang veroordeeld. Mandela werd na het afschaffen van de apartheid president van Zuid-Afrika.

Uitvaart Eline is kistdrager: ‘Ik vind het bijzonder dat ik iets kan bijdragen aan iemands uitvaart’

Bijbanen voor studenten in Groningen zijn er genoeg, maar toch besloot Eline Adema (25) voor een minder doorsnee baantje te gaan. Inmiddels is ze al anderhalf jaar kistdrager op uitvaarten in het Noorden: ,,Het wekt wel vaak verbazing op als mensen een team van vrouwelijke kistdragers op de uitvaart zien. Maar dat zorgt ook juist […]

Voorbereiden op later Voor altijd rust op natuurbegraafplaats Reiderwolde

Al weer bijna tien jaar is het mogelijk om begraven te worden op natuurbegraafplaats Reiderwolde in de gemeente Oldambt in Oost- Groningen, ten oosten van de Blauwe Stad. De initiatiefnemers hebben zich er voor ingezet om van 200 hectare landbouwgrond een florerend gevarieerd natuurgebied met een natuurbegraafplaats te maken. „Het is een enorme klus geweest”, zegt Trudy de Weerd, één van de initiattiefnemers en woordvoerder van natuurbegraafplaats Reiderwolde. „Maar we zijn erg tevreden over het resultaat. Het is een prachtige natuurbegraafplaats geworden in een gebied dat voor iedereen toegankelijk is. Al weer een paar honderd overledenen hebben er een laatste rustplaats gevonden”, zegt ze.

Nieuws Legendarische oud-doelman Eddy Pieters Graafland overleden

De legendarische oud-doelman en Feyenoord-icoon Eddy Pieters Graafland is dinsdag op 86-jarige leeftijd overleden, meldt de Rotterdamse club op zijn

Nieuws Britse ontwerper Terence Conran overleden

De Britse ontwerper en restauranthouder Terence Conran is op 88-jarige leeftijd overleden. Het bestuur van het Design Museum, dat hij hielp stichten, heeft dat vandaag bekendgemaakt. Conran werd algemeen beschouwd als een visionair, die van grote invloed is geweest op de vormgeving van het hedendaagse leven in Groot-Brittannië.

Boos
Coaching Boosheid, één van de vele emoties in het rouwproces

Ze is boos, zó verschrikkelijk boos. Het leven heeft haar een streek geleverd. Ze zouden met pensioen, de camper stond al voor de deur om hen ontspanning en naar mooie oorden te brengen en toen ging haar man dood.