Door: Team Mensenlinq in Rouw

Kinderen en verlies: hoe ga je ermee om?

Al gun je kinderen niets dan vrolijke gebeurtenissen, vroeg of laat zullen ze te maken krijgen met verlies en rouw. Bijvoorbeeld als er een huisdier of opa of oma overlijdt. Hoe kun je daarmee omgaan?

Deels hangt het af van het karakter van het kind, maar leeftijd speelt ook een belangrijke rol. Kinderen tot ongeveer drie jaar, begrijpen niet wat de dood inhoudt. En omdat jonge kinderen niet echt een tijdsbesef hebben, ervaren ze de dood vaak als iets tijdelijks. Toch voelen ze wel verdriet als er iemand van wie ze hielden, is overleden. 

Om ze goed te laten begrijpen wat er precies is gebeurd, is het goed om hierover met eenvoudige en concrete woorden over te praten. Bijvoorbeeld dat het lichaam van oma stuk was en dat de dokter dit niet meer kon maken. Leg ook uit dat iemand die dood is, niet meer terugkomt. 

Dit laatste is een abstract gegeven voor kinderen. Er zijn verschillende manieren om uit te leggen wat ‘dood zijn’ precies is. Bijvoorbeeld door op dingen te wijzen waar geen leven in zit, zoals speelgoed, stenen of een fiets. Ook goed is het om uit te leggen dat alles wat leeft, dood kan gaan. Niet alleen mensen en dieren, maar ook bloemen en bomen. En dat mensen dood kunnen gaan door ouderdom, maar ook door ziekte of een ongeluk.

Vanaf vijf jaar snappen kinderen vaak al dat de dood eeuwig is. Als iemand overlijdt, is het belangrijk om helder uit te leggen wat er precies is gebeurd. Wees niet bang om eigen emoties te laten zien; zo leert een kind dat het normaal is om verdrietig te zijn en dat ze het niet hoeven op te kroppen.

Hoe kinderen van vijf jaar en ouder reageren wanneer iemand is overleden, kan verschillen. Belangrijk is om aan te geven dat het goed is om over de overleden persoon en gevoelens te praten. Kleine rituelen kunnen helpen: door op de verjaardag van iemand die is overleden iets lekkers te eten, bijvoorbeeld. 

Hoe ouder kinderen worden, hoe meer ze inzien dat de dood bij het leven hoort. En ook dat zij zelf ooit zullen overlijden. Het is vooral zaak om dit onderwerp bespreekbaar te maken, en ze het gevoel te geven dat ze er altijd over kunnen praten.

Boeken

Er zijn verschillende boeken geschreven voor kinderen, met als onderwerp rouw en verlies. Wij zetten er een paar voor u op een rij.

Prentenboeken voor jonge kinderen

Als je dood bent, word je dan nooit meer beter? – Piet en Joeri Breebaart 

Kikker en het vogeltje – Max Velthuijs 

Hoe de kleine roze olifant eens heel verdrietig was en hoe het weer goed met hem ging – Monica Weitzel & Eric Battut

Boeken voor oudere kinderen

Dood, mijn boek over verdriet en verder gaan
Sjaantje doet alsof – Sjoerd Kuyper

Als vlinders konden spreken – Yvonne van Emmerik

Vond je dit een nuttig artikel? Deel het:



herinerhen
HerinnerHen Blijvend in herinnering

We willen hen die we moeten missen blijven herinneren. Met een HerinnerHen houdt u het verhaal van uw overleden dierbare levend. Mensenlinq plaatst hun verhaal en foto in een dag- of weekblad en ook op de site van Mensenlinq.

Uitvaart Cake of champagne na de uitvaart?

Cake of champagne na de uitvaart?
Wat zijn de alternatieven en trends.

In memoriam Witte Jan Oosting uit Emmen, een terriër die van een geintje hield

Tijd van Leven beschrijft het gepasseerde bestaan van mensen met een bijzonder verhaal. Vandaag Jan Oosting uit Emmen (1948-2019).

Coaching Hoe kun je helpen?

Fenna is aan mij doorwezen door een gezamenlijke vriendin. Ze komt in mijn praktijk, omdat ze met haar handen in het haar zit en niet meer weet hoe ze verder moet. Ze is er helemaal kapot van dat haar dochter een kindje heeft verloren. Ze wil haar graag helpen, maar heeft zelf ook zoveel verdriet […]

In memoriam Tattookoning van de stad is uitgetekend

In de tijd dat tatoeages nog toebehoorden aan zeebonken, hoeren en criminelen, zat Tattoo Karel al in het vak. Onbekende wereld Als jongetje van elf drukte Ton Tonkens zijn neus tegen het raam van de winkel van Tattoo Karel aan de Nieuwstad. Tatoeëren bestond nog nauwelijks, zeker niet in Groningen en de kleine Tonkens was […]

Voorbereiden op later Voor altijd rust op natuurbegraafplaats Reiderwolde

Al weer bijna tien jaar is het mogelijk om begraven te worden op natuurbegraafplaats Reiderwolde in de gemeente Oldambt in Oost- Groningen, ten oosten van de Blauwe Stad. De initiatiefnemers hebben zich er voor ingezet om van 200 hectare landbouwgrond een florerend gevarieerd natuurgebied met een natuurbegraafplaats te maken. „Het is een enorme klus geweest”, zegt Trudy de Weerd, één van de initiattiefnemers en woordvoerder van natuurbegraafplaats Reiderwolde. „Maar we zijn erg tevreden over het resultaat. Het is een prachtige natuurbegraafplaats geworden in een gebied dat voor iedereen toegankelijk is. Al weer een paar honderd overledenen hebben er een laatste rustplaats gevonden”, zegt ze.

Voorbereiden op later ‘River flows in you’

Muzikale inspiratie voor uitvaart en rouw: instrumentale muziek . ,,De muziek begint daar waar de macht van het woord stopt”, zei componist Richard Wagner. Muziek kan herinneringen opbrengen of troost bieden tijdens een uitvaart of rouwperiode. Je wilt graag dat het typerend is voor jou, of voor een dierbare die overleden is. Daarom geven we in […]

Nieuws Zanger Bill Withers overleden

De Amerikaanse soulzanger Bill Withers is op 81-jarige leeftijd overleden, melden Amerikaanse media. Hij is onder meer bekend van de hits Ain’t No Sunshine en Lovely Day uit de jaren zeventig. Ook Lean On Me, Use Me en Just The Two Of Us zijn van hem.

Rouw Hevig rouwproces ook bij kinderen mogelijk. Soms hulp nodig bij rouw

Jaarlijks verliezen 6400 minderjarige kinderen een ouder. Een veelvoud hiervan maakt een andersoortig verlies mee, zoals het overlijden van een broer, zus, vriend(in) of grootouder.

Nieuws Plaaggeest-acteur Jaap Stobbe overleden

Jaap Stobbe is op 83-jarige leeftijd overleden. De acteur was al zeker twintig jaar niet meer actief in het vak. Hoewel Stobbe al op 21 februari is overleden, bracht RTL Boulevard vandaag het nieuws naar buiten