Door: Team Mensenlinq in Coaching

Herinneren.

Deze week was het alweer 19 jaar geleden dat mijn man, de vader van mijn kinderen is overleden. In dezelfde maand zou hij dit jaar 60 jaar geworden zijn. Op welke manier kun je de herinnering aan een overledene levend houden? Heeft de relatie een nieuwe vorm gekregen? Is er nog een relatie? Of mag de herinnering vervagen en niet meer de boventoon voeren in je dagelijks leven?

Verlies onder ogen zien

Toen mijn man pas was overleden, vond ik hem nog overal. In huis door spullen die van hem waren en zaken die hij gemaakt had, in de kinderen, die hem verschrikkelijk misten en dat vaak benoemden, in gesprekken met anderen die het verdriet dat ik onder ogen moest zien niet konden begrijpen en vaak van alles wilden weten. Ook zijn collega’s hielden contact. Pas na een jaar kwam de gedachte: nu heb ik hem al een jaar niet gezien en ik ga hem ook nooit weer zien. Help! Ben ik hem dan echt kwijt?

Dagelijks leven

Ondertussen kan ik zeggen dat ik me zijn huid, zijn gezicht, zijn geur nog amper voor de geest kan halen. Nooit meer is voor altijd. Vele herinneringen zijn verworden tot leuke anekdotes die vaak nog verteld worden en toch is er ook nog een band. Ik mis het allang niet meer dat er geen kop koffie voor me wordt neergezet of dat het eten al klaar is als ik thuiskom. Ik leef niet met iemand die er niet meer is en toch blijft er een band. Hoe werkt dat dan voor mij?

Waar de band nog wel bestaat, ervaar ik voornamelijk als er iets is met de kinderen, dan ervaar ik zijn aanwezigheid in de vorm van antwoorden die in me opkomen. Of soms als ik in gezelschap ben met allemaal stellen, dan voel ik zijn aanwezigheid in de vorm van liefde die mij ook eens is toegevallen.

De mens van wie je houdt, is niet meer waar hij was, maar overal waar jij bent en hem gedenkt. (Aurelius Augustinus)

Natuurlijk hebben we het ook nog vaak over hem. We hebben een koffer vol herinneringen. Kenmerken van hem die ik in de kinderen en inmiddels ook kleinkinderen zie. Grappige voorvallen die soms zomaar weer ter sprake komen. Net als van mijn oma, die een nogal sprekende persoonlijkheid had. Haar naam wordt nog vaak genoemd, zelfs in mijn vriendenkring weten ze precies wat we dan bedoelen; waar ze zat als er visite was en hoe ze verontwaardigd kon zijn als je aangeboden hapjes niet wilde.

Rituelen, herinneren zoals jij dat wilt?

In mijn praktijk kom ik mensen tegen die de overledene uit hun leven knippen; de naam wordt niet meer genoemd. Ook zijn er mensen die dagelijks bezig zijn met de overledene, de jas hangt nog aan de kapstok met de schoenen eronder. Op alle bijzondere dagen wordt het genoemd. En daartussenin zijn natuurlijk ook nog veel vormen hoe om te gaan met een groot verlies. Kun je in dit proces precies zien wat je eigen behoeftes zijn, kun je dat zonder oordeel toelaten of vaar je op hoe het hoort? Neem je daar de tijd voor of laat je je liever opslokken door allen afleidingen die de huidige tijd kent?

Of, als je een nieuwe relatie krijgt, is er dan nog ruimte om je overleden partner ter herinneren?

Is de herinnering aan een overledene altijd pijnlijk?

Aan herinneren wordt vaak gedacht als pijnlijk en lastig. Het gemis, dat wat er niet meer is, wordt vooral herinnerd. Herinneringen kunnen ook fijn zijn; de herinnering aan hoe leuk je het samen hebt gehad, de fijne vakanties, de heerlijke zondagochtenden, kan je vervullen met liefde. Wat herinner jij

je van je overleden naaste? Overkomen herinneringen je of vind je dat je zelf kunt beslissen welke herinneringen de boventoon voeren in jouw leven?

Gerda Hagenauw Geplaatst 14-4-2021

Vond je dit een nuttig artikel? Deel het:



herinerhen
HerinnerHen Blijvend in herinnering

We willen hen die we moeten missen blijven herinneren. Met een HerinnerHen houdt u het verhaal van uw overleden dierbare levend. Mensenlinq plaatst hun verhaal en foto in een dag- of weekblad en ook op de site van Mensenlinq.

Uitvaart Cake of champagne na de uitvaart?

Cake of champagne na de uitvaart?
Wat zijn de alternatieven en trends.

Nieuws Terminaal zieke jongen bezoekt dankzij goed doel nog één keer Zwitserse bergen

De foto van een terminaal zieke jongen uit Assen maakt grote impact op social media en ontvangt tientallen reacties.

Rouw Rouwen tijdens de feestdagen: hoe ga je er mee om?

Veel mensen omschrijven kerst als een warme, gezellige periode met familie en vrienden. Dat zal dit jaar door de coronacrisis helaas voor velen anders zijn. Maar voor sommigen worden deze feestdagen nog zwaarder, doordat zij nog in een rouwperiode zitten. Hoe kom je door zo’n mooie, maar tegelijkertijd moeilijke periode heen? Bepaal van tevoren hoe je de feestdagen wilt invullen   […]

Rouw Zwaan Miedema maakt biologische afbreekbare urnen van klei uit de Waddenzee

Een urn die de levenscirkel rond maakt. Zo zou je de Van Wad tot Wat-urn van Zwaan Miedema kunnen omschrijven. De keramiste uit Harlingen maakt urnen van waddenklei die oplossen in zee.

Nieuws Bedrijven laten overledene als hologram herleven op uitvaart

Celebrity Kim Kardashian kreeg voor haar verjaardag een hologram van haar overleden vader, maar ook in Nederland kun je sinds kort een overledene in een hologram laten voortleven. Verschillende bedrijven bieden sinds kort diensten aan als ‘speech op je eigen uitvaart’, waardoor iemand die net is overleden naast de kist vrienden en familie kan toespreken. […]

Manon Snoeker
Rouw Een uitvaart voorbereiden is vooral goed luisteren.

Een uitvaart voorbereiden is de overledene en de familie leren kennen. Goed luisteren en ook horen wat niet gezegd wordt. Aandacht besteden aan, misschien ogenschijnlijk onbelangrijke, details. Al die kleine dingen die het afscheid zo persoonlijk maken. Misschien wel juist die kleine dingen. Dat begint al bij mijn collega’s van de verzorging, die de overledene […]

Nieuws Surinaamse oud-premier Sedney overleden

De Surinaamse oud-premier Jules Sedney is op 97-jarige leeftijd overleden. Sedney was premier van 1969 tot 1973. Twee jaar na zijn premierschap werd Suriname onafhankelijk.

Nieuws Geweten van Diever’ Jans Tabak is overleden

Diever – Opnieuw is een prominent inwoner van Diever overleden. Woensdag werd het trieste nieuws van het overlijden van Jans Tabak bekend.Diever – Opnieuw is een prominent inwoner van Diever overleden. Woensdag werd het trieste nieuws van het overlijden van Jans Tabak bekend.

In memoriam Jannes Berghuis, de lieve jongen die zomaar viel

Jannes Berghuis bezat een hele batterij notitieboekjes.
Daarin schreef hij, in een net, cursief handschrift. Over wat hij meemaakte op zijn reizen. Over hoe je kon zien of een vis ziek was of gezond. Over wat hij wilde worden na zijn studie. Over wie hij wilde worden. Niet iemand die hele dagen in een laboratorium slijt, zo ver was hij in elk geval. Nee, hij wilde betekenis hebben. De wereld een beetje beter en mooier maken.