Door: Team Mensenlinq in In memoriam

Co van der Pol was een markante persoonlijkheid

De heer J.J. (Co) van de Pol, oud-directeur van de toenmalige zuivelcoöperatie NCZ Coberco (nu FrieslandCampina) is op 25 september op 93-jarige leeftijd overleden. Hij was een markante persoonlijkheid die de coöperatie ten gunste van de leden-veehouders spectaculair deed groeien.

Hij was er verantwoordelijk voor dat het bedrijf groeide van een relatief kleine onderneming tot ’s werelds grootste kaasexportbedrijf met verkopen naar meer dan honderd landen. De kaasaanvoer bij de NCZ steeg tijdens zijn loopbaan van 3 miljoen naar 100 miljoen kilo kaas per jaar.

Hij nam bedrijven over, fuseerde met andere bedrijven en ontwikkelde zich tot een man met aanzien binnen de Nederlandse zuivelindustrie. Hij was er onder andere verantwoordelijk voor dat in de jaren zeventig en tachtig de landelijke kaasproductie werd gereguleerd. Daardoor ontstond er geen ‘kaasberg’, zoals bij de boter het geval was. Van de Pol werd ter gelegenheid van zijn 25-jarig dienstjubileum benoemd tot Officier in de Orde van Oranje Nassau.

Zuiveltechnicus

Co van de Pol trad als jongeman van 23 jaar in 1950 in dienst bij de NCZ als zuiveltechnicus. In die functie beoordeelde hij de kwaliteit van de kaas die werd geproduceerd bij de aangesloten fabrieken. De NCZ was toen net verhuisd van Steenwijk naar Meppel waar in de toenmalige landerijen aan de Ezingerweg een kaaspand was verrezen met opslagruimten, een expeditie en een kantoor.

In het begin van de jaren zestig werd Van de Pol benoemd tot adjunct-directeur en enkele jaren later tot directeur toen hij het stokje overnam van Gerrit van der Post, die met pensioen ging.

Van de Pol bekleedde de directeursfunctie tot 1992, het jaar waarin hij op 65-jarige leeftijd met pensioen ging na een dienstverband van ruim 42 jaar.

Recht door zee

Van de Pol leidde het bedrijf weliswaar op autoritaire wijze, maar met een positieve inslag. Hij was altijd recht door zee en had het goed op met het personeel, van hoog tot laag. Zijn beslissingen waren altijd gebaseerd op de mening van zijn stafmedewerkers. Hij werkte dag en nacht voor het bedrijf. Je kon niet over de Reestlaan rijden, waar hij woonde, of je zag hem altijd achter zijn bureau zitten, soms tot diep in de nacht.

Gastarbeiders

Als directeur deed hij een beroep op Marokkaanse gastarbeiders die met grote inzet vooral handmatige werkzaamheden uitvoerden, omdat met name in de regio Meppel niet voldoende personeel kon worden geworven. De Marokkaanse medewerkers waren afkomstig van de dochterbedrijven uit Gouda. Eerst gingen ze dagelijks tussen Meppel en Gouda met een busje op en neer. Later werd in Haalweide bij de Wijk de voormalige directeurswoning van de zuivelfabriek omgebouwd tot pension. De Marokkanen bleven daar net zo lang wonen totdat ze zich met hun gezinnen definitief in Meppel vestigden. Tot op de dag van vandaag spreken de toenmalige NCZ-medewerkers met groot respect over meneer Van de Pol.

Bekende uitspraken van Van de Pol zijn: ‘Kaas is mensen’ en ‘Naar centen zoeken’ (begint met dezelfde letters als NCZ). Dit laatste betekende dat hij altijd op de kleintjes lette.

Geschiedenis

In 1922 werd in Nijmegen de Nationale Coöperatieve Zuivelverkoopcentrale (NCZ) opgericht. Deze coöperatie hield zich bezig met de verkoop van boter en melkpoeder. In 1948 kwam er een kaasafdeling bij, die gevestigd was in Alkmaar. Dit bedrijf betrok de kaas van lokale zuivelfabrieken en verkocht deze in zowel Nederland als daarbuiten. Er was toentertijd een nevenvestiging in Steenwijk, die wegens verouderde omstandigheden nodig aan vervanging toe was. In 1950 werd daarom aan de Ezingerweg in Meppel een vestiging gesticht en een kaaspakhuis gebouwd. Vanwege de sterk stijgende afzet werd in 1952 naast dit gebouw een tweede complex gebouwd.

Overzeese export

De zaken gingen goed, mede door de overname van een aantal gerenommeerde exportfirma’s, waaronder de Kaashandelmaatschappij Gouda. Dankzij deze overnames nam vooral de overzeese export sterk toe.

Door de gestaag toenemende hoeveelheid kaas moest het gebouw in Meppel in de jaren zestig twee keer worden uitgebreid. In 1970 fuseerde de NCZ met de afdeling fabriekskaas van De Producent in Gouda en nam ook fabrieken in Gelderland en Zuid-Holland over.

Uitbreiding

In 1975 onderging de NCZ in Meppel wederom een zeer forse uitbreiding, verbouwing en renovatie vanwege de gestaag groeiende kaasstroom. In 1978 nam de NCZ Schaap Kaas in Huizen over. De NCZ-nieuwe stijl bereikte in 1979 een topaanvoer van 200 miljoen kilo kaas.

In 1986 fuseerde de oostelijke zuivelcoöperatie Coberco met de NCZ. Eind 1997 fuseerden vier grote zuivelondernemingen in het noorden en oosten met elkaar en ontstond Friesland Coberco Dairy Foods (vanaf 2005 Royal Friesland Foods). Dit concern, waarvan het hoofdkantoor – los van het kaasbedrijf – was gevestigd op bedrijventerrein Blankenstein in Meppel, bestond uit een aantal werkmaatschappijen.

Onderwijspark

De functie van het kaasbedrijf in Meppel werd na de fusie drastisch veranderd en vonden er uitsluitend de grootverpakkingsactiviteiten plaats voor de Duitse markt. In 2006 werd besloten al deze activiteiten elders binnen het concern onder te brengen. Enkele jaren later ontstond na weer een fusie Royal FrieslandCampina. Het kaasbedrijf in Meppel werd medio 2007 gesloten.

De bedrijfsgebouwen op een perceel grond ter grootte van circa 4 hectare werden verkocht aan Woonconcept. In een paar maanden tijd werden de gebouwen volledig met de grond gelijk gemaakt. Op het terrein is het Onderwijspark verrezen, dat in niets meer herinnert aan de roemrijke kaasgeschiedenis die in grote mate werd bepaald door zuivelreus Co van de Pol.

Dit artikel is geplaatst in Dagblad van het Noorden op 14-10-2019

Vond je dit een nuttig artikel? Deel het:



herinerhen
HerinnerHen Blijvend in herinnering

We willen hen die we moeten missen blijven herinneren. Met een HerinnerHen houdt u het verhaal van uw overleden dierbare levend. Mensenlinq plaatst hun verhaal en foto in een dag- of weekblad en ook op de site van Mensenlinq.

Uitvaart Cake of champagne na de uitvaart?

Cake of champagne na de uitvaart?
Wat zijn de alternatieven en trends.

Uitvaart Mama, je bent de liefste van de hele wereld’

Muzikale inspiratie voor rouw en uitvaart: de uitvaart van een vader of moeder. De muziek begint daar waar de macht van het woord stopt’, zei componist Richard Wagner. Muziek kan herinneringen opbrengen of troost bieden tijdens een uitvaart of rouwperiode. Je wilt graag dat het typerend is voor jou, of voor een dierbare die overleden […]

Rouw Vijf tips om een prachtig kaartje te schrijven voor iemand die rouwt.

De rouw na het verlies van een dierbare is een moeilijke periode. Zeker in deze tijd met een lockdown en coronamaatregelen. Door kleine, betekenisvolle gebaren kunnen we er toch voor elkaar zijn. Een mooie manier om je medeleven te tonen, is door het sturen van een kaartje. Maar… Wat moet je in dat kaartje schrijven? Met deze vijf tips schrijf je een prachtige kaart voor iemand die rouwt.   Maak je […]

Bruce Williamson
Nieuws Voormalig zanger Temptations overleden aan coronavirus

Bruce Williamson, voormalig leadzanger van soulformatie The Temptations, is in Las Vegas overleden aan het coronavirus. Hij werd 49 jaar. Volgens TMZ heeft zijn zoon op sociale media het overlijden bevestigt. „Er zijn geen woorden die kunnen uitdrukken hoe ik me nu voel. Ik hou van je, papa. Bedankt dat je zo geweldig was. Bedankt dat je […]

Rouw Steun betuigen met je hand op je hart of het Namasté gebaar

Elkaar steun betuigen met een omhelzing, een warme handdruk of een arm om een schouder bij het verlies van een dierbare. Het zijn zaken die we als heel normaal zijn gaan zien, maar die door het coronavirus en de maatregelen die zijn afgekondigd momenteel sterk worden afgeraden. Ter bescherming van onze gezondheid schudden we even geen handen meer en beperken we het sociale en fysieke contact tot een minimum.

Bijzondere urnen
Rouw Vijf bijzondere urnen die inspelen op specifieke wensen

Veel mensen hechten waarde aan een afscheid die past bij de overledene. Een afscheid zoals hij of zij het had gewild. Een urn kan hierbij een belangrijke roll spelen. Er zijn veel soorten urnen, in allerlei soorten en maten. Maar sommige urnen springen eruit, omdat ze wel heel opvallende en specifieke eigenschappen hebben. Wij zetten […]

In memoriam Gedreven journalist Bert Jansen (53) componeerde muziek in zijn zinnen

Meppel – Bert Jansen (53) heeft rock ’n roll in de lokale journalistiek gebracht. Hij zag altijd het avontuur in de verhalen, zelfs als commissie- en raadsvergaderingen saai waren verlopen. Hij componeerde muziek in zijn zinnen. Dat zat er al snel in toen hij als verslaggever bij de Meppeler Courant was begonnen.

Voorbereiden op later Je lichaam schenken aan de wetenschap

Na je overlijden kan je worden begraven, gecremeerd of je kan je lichaam ter beschikking stellen aan de medische wetenschap. Zo kunnen studenten bijvoorbeeld het medische vak leren en kunnen medisch specialisten nieuwe operatietechnieken ontwikkelen. Maar hoe gaat dat eigenlijk in zijn werk?

Rouw 7 manieren om je overleden huisdier te herdenken

‘A dog is a men’s best friend’: een quote waar menig hondeneigenaar bij zal zweren. De band die we hebben met ons huisdier, van viervoeters tot aan gevleugelde vrienden, gaat vaak dieper dan iemand zonder huisdier zich kan voorstellen. Het verliezen van je huisdier – en vaak beste vriend – gaat dan ook gepaard met groot, innig verdriet. Om jouw huisdier nooit weer te vergeten: 7 manieren om hen te herdenken.