Door: Team Mensenlinq in Voorbereiden op later

Als de dood voor de dood

Ze was nog maar een jong meisje toen haar moeder plotseling stierf. In die tijd ging het gewoon zo: een snelle blik op je dode moeder en dan werd je weggetrokken, het was niet goed voor een kind daar bij te zijn en het leven gaat door, niet meer over hebben. Nu weten we gelukkig beter en worden kinderen zoveel mogelijk betrokken bij een stervensproces.

Dood

Maar voor Maartje ging het anders en na die gebeurtenis werd ze levenslang ‘als de dood voor de dood’. Het leidde er toe dat ze altijd wegkeek, bij iets op tv of in het echt; Maartje keek helemaal nooit naar een dode, al meer dan 60 jaar.

Vermijding

Vermijding is een werkzame strategie, het helpt goed om niet geconfronteerd te worden met iets dat je zoveel angst inboezemt. Tot op zekere hoogte dan. Want wat bleek: haar echtgenoot trof een ongunstig lot en kreeg een ongeneeslijke vorm van kanker. Het was zijn nadrukkelijke wens om, als het eenmaal zover was, thuis te sterven en thuis te blijven tot de uitvaart.

Maartje had hem niet verteld over haar angst, zo sterk was die vermijding. Nu had ze een probleem, ze wilde met heel haar hart voldoen aan de wens van haar man, maar de paniek sloeg toe wanneer ze zich voorstelde dat ze hem dood in huis zou hebben. Ze was ervan overtuigd dit niet te kunnen, een hels dilemma.

Zwaar

In de therapie die volgde voelde ik me regelmatig wreed. Want als ze dit werkelijk wilde dan moest ik haar wel met de neus in de dood ‘duwen’ en haar leren om de vermijding op te heffen. Heel gedetailleerd moest ze zich voorstellen hoe het zou zijn, hoe het er zou uitzien en hoe het zou aanvoelen. Eerst samen met mij in de spreekkamer en later ook thuis.

Ze moest daadwerkelijk kijken naar haar slapende zieke maatje en zich voorstellen hoe het zou zijn als haar lief niet meer wakker zou worden. Ze beeldde zich in hoe ze bij hem zou zijn, misschien wel bij hem zou kruipen. En dit moest ze herhalen, herhalen en herhalen. Voor Maartje was dit zwaar om te doen, en toch deed ze het.

Overlijden

Toen het zover was stuurde ze me dezelfde dag een appje met de volgende tekst: ik ben steeds bij hem gebleven en heb zijn hand vastgehouden en zijn wang gestreeld. We hebben het samen beleefd. Iedereen staat versteld hoe goed ik ermee omga, ikzelf eigenlijk ook.

Ik voelde me blij. Beetje belachelijk, om blij te zijn bij een overlijden, en toch was het zo. Zijn lijden was gestopt in warme verbinding met Maartje, die zielsveel van hem houdt en er een lastige therapie voor over had.

Ik ben trots op je Maartje.

Irma van Steijn is psycholoog en seksuoloog en samen met haar man Bernard Maarsingh eigenaar van Maarsingh & van Steijn, een psychologenpraktijk in Leeuwarden en Groningen.

Vond je dit een nuttig artikel? Deel het:



herinerhen
HerinnerHen Blijvend in herinnering

We willen hen die we moeten missen blijven herinneren. Met een HerinnerHen houdt u het verhaal van uw overleden dierbare levend. Mensenlinq plaatst hun verhaal en foto in een dag- of weekblad en ook op de site van Mensenlinq.

Uitvaart Cake of champagne na de uitvaart?

Cake of champagne na de uitvaart?
Wat zijn de alternatieven en trends.

Nieuws Vorig jaar 151.885 inwoners van Nederland gestorven

Vorig jaar zijn 151.885 inwoners van ons land gestorven, bijna 1500 minder dan in 2018. Dat telde het CBS. De meeste mensen bezweken aan kanker of hart- en vaatziekten. Ruim driekwart van de overledenen was ouder dan zeventig jaar. Er gingen relatief gezien net iets meer vrouwen dood (51 procent) dan mannen (49 procent). Bijna […]

Nieuws Oudste inwoner van Overijssel op 110-jarige leeftijd overleden

ENSCHEDE – Mevrouw Til Ebberink-Vonk, de oudste inwoner van Overijssel, is afgelopen zondag op 110-jarige leeftijd overleden in haar woonplaats Enschede. Mevrouw Ebberink-Vonk was tevens de op-één-na oudste inwoonster van Nederland.

Nieuws Advocaat Derk Wiersum op straat doodgeschoten in Amsterdam

De advocaat van kroongetuige Nabil B. is vanochtend in de straat in Amsterdam waar hij woont vermoord. Het gaat om de 44-jarige Derk Wiersum, zo bevestigen bronnen binnen politie en justitie .

Rouw Een lindeboom voor juf Linda.

Mijn zus Linda overleed meer dan 25 jaar geleden volledig onverwachts. Met haar 29 jaar was zij in de bloei van haar leven en niets wees erop dat zij leed aan een ernstige ziekte. Haar plotselinge dood was een emotionele dreun, die tot op de dag van vandaag nog voelbaar is voor een ieder die haar heeft gekend.  Het verlies van haar had niet […]

Nieuws Welke besmettingsrisico’s brengt het coronavirus mee bij overledenen?

Het coronavirus heeft in Nederland tot dinsdag 24 maart 213 dodelijke slachtoffers gemaakt. De gemiddelde leeftijd van de overledenen is 82 jaar. Hoewel het risico op besmetting klein is, zijn er toch belangrijke adviezen voor fysiek contact met een overledene.

Fre Bos
In memoriam Fré Bos, de eigenzinnige godfather van het veldrijden, is niet meer

Tientallen wielrenners stoomde hij in zijn leven klaar voor het grote werk. Fré Bos is er niet meer, maar de eigenzinnige trainer en ploegleider is nog lang niet vergeten. Naast de namen van zijn familieleden mocht de poot van Moppie natuurlijk niet ontbreken in de rouwadvertentie van Fré Bos, die op 88-jarige leeftijd in zijn […]

In memoriam Jan Aling (1949-2020). De ‘Beer van Bunne’, sterk in de sprint en vol Drentse strijdlust

Ligt het aan de fantasie van de hedendaagse wielerverslaggevers of vergissen wij ons, dat we anno 2020 nog zo weinig kleurrijke bijnamen tegenkomen in kranten of op tv? Het is zo een gedachte die opwelt na het nieuwsbericht van afgelopen zaterdag, dat oud-profwielrenner Jan Aling – alias de Beer van Bunne – op 70-jarige leeftijd is overleden.

In memoriam Nel Wagenaar ging dansend het leven uit

Een statige, deftige dame, kranig en open-minded. Nel Wagenaar-Veenman, die op 2 april op 96-jarige leeftijd overleed, ging nooit de deur uit zonder hoge hakken, een nette blouse, lange rok, ketting om en altijd een hoed op. Ruim zestig jaar woonde ze in Balk, maar op haar 87ste verhuisde ze naar Amsterdam, waar ze een tweede ‘jeugd’ beleefde.