Door: Team Mensenlinq in Achter de deuren van de dood

De relatiebeheerder

Er hangt een zweem van mysterie en onbekendheid rondom het werken in de uitvaartbranche. Alles rondom de dood is sowieso voor veel mensen een lastig onderwerp, laat staan als je er je beroep van hebt gemaakt. Wat beweegt iemand om het laatste afscheid van een persoon als werkterrein te hebben? Wat houdt het vak in? Is het een roeping, een bewuste keuze? Wat betekent het voor je persoonlijke leven als je in de uitvaartbranche werkt? In deze serie spreekt Cick Geers met mensen die hun werk uitvoeren rondom de dood. 

‘Een mooi mens met passie voor haar vak’, dat is wat ik denk wanneer ik tegen het middaguur afscheid neem van Claire van der Straaten, relatiebeheerder op de Natuurbegraafplaats Hillig Meer in het Drentse Eext. Eerder die ochtend ontmoet ik Claire in het bijzondere ontvangsthuis. Het prachtige uitzicht over het landgoed en de wilde tuin ontroert me. Er komt meteen een soort rust over me heen. We hebben een bijzonder gesprek waarin Claire vertelt over haar werk; ze is actief betrokken bij het proces dat mensen doormaken wanneer ze op zoek gaan naar hun laatste rustplaats in de natuur. Ze voert adviesgesprekken, zoekt samen met de betreffende persoon een plek uit, ondersteunt het voorbereiden van de uitvaart en faciliteert ook de uiteindelijke uitvaart in samenspel met de uitvaartbegeleider.

Na de start van haar carrière, in de zorg, en een korte uitstap naar het bedrijfsleven, stapt Claire enkele jaren geleden de uitvaartwereld in. Ze gaat aan de slag als uitvaartverzorger en maakt in die hoedanigheid kennis met Natuurbegraafplaats Hillig Meer. In 2014 wordt ze benaderd om daar de rol van relatiebeheerder op zich te nemen. ‘Ik vind het een voorrecht om mensen te begeleiden bij dat laatste stukje van hun leven en daarna tijdens hun uitvaart’, vertelt Claire. ‘Wanneer mensen voor het voldongen feit komen te staan dat zij binnen afzienbare tijd zullen gaan sterven, gebeurt er iets met hen en met hun naasten. Wanneer de keuze is gevallen op een natuurbegraafplaats, is het moment daar om een plekje te gaan uitkiezen. Waar wil ik straks mijn laatste rustplaats hebben? Hoe wil ik dat mijn afscheid verloopt? Samen met de persoon in kwestie en met de familie loop ik, na een uitgebreid gesprek, door het natuurgebied en kiezen zij een plek uit. Dit kan een enorm aangrijpend en indrukwekkend proces zijn; ik voel me dan ook vereerd dat ik hen  hierin mag bijstaan en adviseren. Claire kijkt even weg en vraagt dan: ‘Mag ik een voorbeeld geven?’ Ze vertelt vervolgens over de jonge moeder die, met haar dochter, voetje voor voetje door het natuurlandschap schuifelde. Ze zocht samen met haar dochter de plek uit waar ze begraven wilde worden. ‘Bij een boom bleven ze staan, dit moest de plek worden. De moeder gaf haar dochter een kus. Het was goed; er was rust’.

Ondanks het intieme moment waar Claire getuige van mag zijn, moeten er ook administratieve zaken geregeld worden. Ze bepaalt, met behulp van haar landmeetapparatuur, de coördinaten van de plek. Deze worden vastgelegd waarna de plaats gereserveerd wordt. ‘Na het overlijden wordt het graf gedolven op de plaats die de coördinaten aangeven’, legt Claire uit. Ze gaat verder: ‘De jonge vrouw waar ik net over sprak, overleed kort hierna. Na de uitvaart lag er een steen tussen het zand waarmee het graf weer toegedekt zou worden. Deze steen was tijdens het delven mee omhoog gekomen. De dochter wilde de steen graag meenemen. Laatst was ze hier; ze had de steen beschilderd en laten graveren. Dat raakt me… Ik zie het verdriet, maar merk tegelijkertijd ook dat het goed is. Moeder en dochter hebben het goed af kunnen ronden’. Claire loopt ook mee  tijdens de uitvaarten zelf. ‘Het is fijn om op een dusdanige manier een bijdrage te mogen leveren aan de uitvaart zodat het een afscheid wordt zoals de mensen dat gewild hebben. Ik heb mijn werk goed gedaan wanneer de persoon in kwestie het gevoel heeft gekregen dat het ‘straks’ allemaal goed is geregeld en dat het gaat zoals hij of zij het wil’. Dat ‘straks’ is overigens niet in alle gevallen op korte termijn; er zijn ook mensen die in goede gezondheid al een plekje willen reserveren of waarbij pas na het overlijden gekozen wordt voor een natuurbegrafenis. ‘Die gesprekken verlopen anders, niet minder bijzonder natuurlijk, maar ik ervaar wel verschil. Voor iedere situatie geldt dat tijd, ruimte en aandacht voor mij de belangrijkste zaken zijn. Tijd om stil te staan bij, ruimte om verbinding te maken met dat wat is, aandacht die helpend is’. Claire werkt fulltime bij Natuurbegraafplaats Hillig Meer; ze maakt onderdeel uit van een hecht team van circa 16 medewerkers. ‘We hebben veel aan elkaar, delen ervaringen en kunnen onze emoties bij elkaar kwijt’, vertelt ze.

Claire haalt even diep adem en haar blik gaat naar het prachtige natuurlandschap. ‘Ik ervaar het werken hier als verrijking van mijn eigen leven; het zet me regelmatig weer aan het denken waar het leven eigenlijk over gaat… Onze houtbewerkster die de boomschijven (de grafmonumenten op Hillig Meer, red.) ook beitelt verwoordde het krachtig: ‘meebewegen met mensen in moeilijke tijden, het mooiste wat er is…. ‘In die woorden kan ik mij helemaal vinden, ik voel me verbonden met alles waar Hillig Meer voor staat. Dat maakt dat ik hier op mijn plek ben’.

Vond je dit een nuttig artikel? Deel het:



herinerhen
HerinnerHen Blijvend in herinnering

We willen hen die we moeten missen blijven herinneren. Met een HerinnerHen houdt u het verhaal van uw overleden dierbare levend. Mensenlinq plaatst hun verhaal en foto in een dag- of weekblad en ook op de site van Mensenlinq.

Uitvaart Cake of champagne na de uitvaart?

Cake of champagne na de uitvaart?
Wat zijn de alternatieven en trends.

Nieuws Zanger Bill Withers overleden

De Amerikaanse soulzanger Bill Withers is op 81-jarige leeftijd overleden, melden Amerikaanse media. Hij is onder meer bekend van de hits Ain’t No Sunshine en Lovely Day uit de jaren zeventig. Ook Lean On Me, Use Me en Just The Two Of Us zijn van hem.

Nieuws Motorcoureur Edwin Straver overleden na crash in Dakar Rally

Motorcoureur Edwin Straver uit Rijswijk is vrijdag op 48-jarige leeftijd overleden. Straver kwam tijdens de voorlaatste etappe van de Dakar Rally in Saoedi-Arabië na een zware crash ongelukkig ten val en liep daarbij een zware hersenbeschadiging en een gebroken nekwervel op. Die verwondingen zijn de coureur fataal geworden.

Coaching Snel back to business als je collega overlijdt.

Al jaren werkten ze samen. Iedere maandagochtend zag je ze pratend en lachend binnenkomen op het weekoverleg. En nu kwam Wouter in mijn praktijk. Zijn collega en maatje Leo was na een ziekbed overleden. Hij miste hem, op het werk was het druk, zijn gezin vroeg aandacht en de Coronamaatregelen vielen hem zwaar. Werken lukte […]

Nieuws Medestrijder van Nelson Mandela overleden

Een medestrijder van de Zuid-Afrikaanse antiapartheidsactivist Nelson Mandela is overleden. De op 95-jarige leeftijd gestorven Andrew Mlangeni was in 1963 samen met Mandela en anderen tot levenslang veroordeeld. Mandela werd na het afschaffen van de apartheid president van Zuid-Afrika.

herinerhen
HerinnerHen Bertus Bosch

Vlak voordat z’n vrouw Anna stierf leerde zij hem nog eten koken. Samen liepen ze nog één keer het bospad langs…daarna overleed ze. Hij miste haar.

Nieuws Sterfte in verpleeg- en verzorgingshuizen daalt vertraagd verder

Provincies
Dat het aantal sterfgevallen daalt, is te zien in de meeste provincies. In Overijssel zien de onderzoekers geen dalende trend en ligt het aantal sterfgevallen nog duidelijk hoger dan gebruikelijk. In Limburg en Noord-Brabant overlijden nog steeds relatief gezien de meeste mensen, vergeleken met de eerste tien weken van 2020, maar is wel een daling te zien.

Alleen in de gemeenten Heerde en Mill en Sint Hubert ligt het aantal overlijdens minstens vier keer hoger dan gebruikelijk. In Boekel, Uden, Peel en Maas en Meierijstad overleden drie à vier weken geleden nog zeker vijf keer meer mensen dan gebruikelijk. Dat is nu gedaald naar 1,5 tot 2,5 keer zo veel.

Overlijdensberichten
De onderzoekers hebben geschat hoeveel mensen zijn overleden op basis van de overlijdensberichten die ze tot nu toe hebben ontvangen. Normaal gesproken doen ze dat op basis van ongeveer 85 procent van de gegevens. De schatting van deze week is onzekerder omdat de gegevens rond Koningsdag later binnenkwamen, zoals altijd rond feestdagen.

Nieuws Kraftwerk-oprichter Florian Schneider overleden

Florian Schneider, mede-oprichter van de iconische Duitse elektroband Kraftwerk, is overleden. Dat heeft zijn familie bekendgemaakt. De voormalig muzikant is 73 jaar geworden.

Nieuws Componist Ennio Morricone (91) overleden

De Italiaanse componist Ennio Morricone is op 91-jarige leeftijd overleden. Hij stierf in een ziekenhuis in Rome waar hij was opgenomen na een val.